De stand van het onderzoek naar de Rechtspraak - Episodes Tagged with “Strafklimaat”

Episode 12: Aflevering 12: Ambtshalve toetsen en het beschermen van de consument

de Rechtspraak — Tue, 20 May 2025 16:00:00 +0200

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ gaan Charlotte Pavillon en Herman van Harten met elkaar in gesprek over de ontwikkeling van ambtshalve toetsing door de rechter in het licht van het Unierecht. Wat houdt ambtshalve toetsen van EU-recht eigenlijk in voor een rechter, hoe gaat hij met deze Europese opdracht om en hoe zit dat meer in het bijzonder voor bepalingen van het consumentenrecht.

Charlotte Pavillon is hoogleraar privaatrecht aan de rechtenfaculteit van de universiteit Groningen en deskundige op het gebied van consumentenrecht. Zij is tevens rechter-plaatsvervanger bij de rechtbank Noord-Nederland.
Herman van Harten heeft een achtergrond in het Unierecht. Hij is nu raadsheer handel en teamvoorzitter in het gerechtshof Den Haag. Binnen de Rechtspraak is hij onder meer voorzitter van de Expertgroep Europees recht civiel en hij vertegenwoordigt de Nederlandse rechtspraak in het Europees Justitieel Netwerk (EJN) in burgerlijke en handelszaken.

Meer informatie en aangehaalde uitspraken:
HvJ 5 februari 1963, 26/62, ECLI:EU:C:1963:1 (Van Gend & Loos)
HvJ 27 juni 2000, C-240/98–C-244/98, ECLI:EU:C:2000:346 (Océano)
HvJ 21 november 2002, C‑473/00, ECLI:EU:C:2002:705 (Cofidis)
HvJ 4 juni 2009, C-243/08, ECLI:EU:C:2009:350 (Pannon GSM)
HvJ 14 september 2023, C- 83/22, ECLI:EU:C:2023:664 (Tuk Tuk Travel).

HR 13 september 2013, ECLI:NL:HR:2013:691 (Heesakkers/Voets)
HR 12 november 2021, ECLI:NL:HR:2021:1677 (Arvato I)
HR 4 oktober 2024, ECLI:NL:HR:2024:1355 (Bol.com)
HR 4 oktober 2024, ECLI:NL:HR:2024:1366 (Capabel)

C.M.D.S. Pavillon, ‘Van dik hout zaagt men planken’, in: P. Koerts & E.F. Verheul, Toonaangevend (Van Mierlo-bundel), Deventer: Wolters Kluwer 2024, p. 103-112: https://pure.rug.nl/ws/portalfiles/portal/1025928820/Bijdrage_aan_bundel_Toonaangevend.pdf

C.M.D.S. Pavillon, ‘Ignorance is Bliss - How Ex Officio Control Became the Raison d’Être of the UCTD’, European Review of Private Law 2024-3, pp. 519-548: https://pure.rug.nl/ws/portalfiles/portal/1054400464/ERPL_32_0308_def_.pdf

C.M.D.S. Pavillon, ‘Effective Judicial Protection, Private Enforcement and the Reshaping of Substantive Remedies’, in: H-W. Micklitz and C. Twigg-Flesner, The Transformation of Consumer Law and Policy in Europe, Hart Publishing: 2023, p. 65-80.

H.J. van Harten, Autonomie van de nationale rechter in het Europees recht: een verkenning van de praktijk aan de hand van de Nederlandse Europeesrechtelijke rechtspraak over de vestigingsvrijheid en het vrijedienstenverkeer, Amsterdam 2011: https://dare.uva.nl/search?identifier=35792960-19c6-42a8-9e76-027789f6027b

J.B.M. Vranken, Wereld van Verschil. Een vergelijking van Europees en Nederlands verbintenissenrecht. Monografieën Privaatrecht 22, Deventer: Wolters Kluwer 2025.

B.J. Drijber & V. Mak, Het spanningsveld tussen nationaal en Europees privaatrecht. Preadviezen 2024 uitgebracht voor de Vereniging voor Burgerlijk Recht, Zutphen: Uitgeverij Paris 2024.

A. van Duin, Effective Judicial Protection in Consumer Litigation: Article 47 of the EU Charter in Practice (Intersentia studies on courts and judges), Intersentia 2022.

https://www.rechtspraak.nl/Voor-advocaten-en-juristen/Reglementen-procedures-en-formulieren/Kanton/Paginas/ambtshalve-toetsing-consumentenzaken.aspx

Episode 11: Aflevering 11: De waarde van wantrouwen

de Rechtspraak — Thu, 03 Apr 2025 12:30:00 +0200

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ zijn Lucas Noyon, werkzaam bij het wetenschappelijk bureau van de Hoge Raad en Rogier Hartendorp, bijzonder hoogleraar maatschappelijke effectiviteit van de rechtspleging aan de universiteit Leiden en rechter bij de rechtbank Den Haag in gesprek.

Lucas Noyon is gepromoveerd op het onderwerp strafrecht en publieke opinie en in dat onderzoek heeft hij veel aandacht gehad voor het vertrouwen in met name de strafrechtspleging, maar ook in rechtspraak in brede zin. Rogier en Lucas gaan in deze podcast in op het onderwerp vertrouwen en met name wat de waarde van wantrouwen ook kan zijn. Daarbij staan een aantal vragen die zij willen beantwoorden centraal. In de eerste plaats, wat weten we nu van vertrouwen en wat weten we nog niet over vertrouwen? Vervolgens gaan zij in op de vraag hoe vertrouwen kan ontstaan. En tenslotte, de laatste vraag is, wat is nou die waarde van wantrouwen?

Episode 10: Aflevering 10: Rechtvaardigheidsopvattingen van Europese burgers

de Rechtspraak — Thu, 27 Feb 2025 10:30:00 +0100

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ bevraagt Lyana Francot haar collega-onderzoeker Sarah van Os, over haar promotieonderzoek naar rechtvaardigheidsopvattingen van Europese burgers. In dit onderzoek is verkend of en in hoeverre er in Europa sprake is van verschillende, nationale rechtsculturen en wat dit betekent voor onder meer de harmonisatie van Europees privaatrecht.

Om hier zicht op te krijgen zijn de rechtvaardigheidsopvattingen van burgers uit zes verschillende landen empirisch getoetst. De resultaten onthullen een opvallende eensgezindheid over rechtvaardigheid onder Europese burgers en bieden daarmee geen ondersteuning voor aannames over de nationale culturele inbedding van het privaatrecht. Deze bevindingen werpen een nieuw licht op de relatie tussen recht en maatschappij en brengen belangrijke implicaties met zich mee voor wetenschappers, beleidsmakers en de rechtspraak.

Episode 9: Aflevering 9: Verkennend onderzoek naar het concept ‘strafklimaat’

de Rechtspraak — Thu, 05 Dec 2024 15:15:00 +0100

In deze podcast gaat Rosan Witmond, junior onderzoeker bij de Raad voor de rechtspraak in op haar verkennende onderzoek naar het concept ‘strafklimaat’.
In de rechtswetenschappelijke of criminologische literatuur vinden we geen standaarddefinitie van de term ‘strafklimaat’ terug. Er wordt wel veel (empirisch) onderzoek naar gedaan. De onderzoeksresultaten worden gebruikt door politici die wetswijzigingen beogen. De beoordeling van het Nederlandse strafklimaat in termen van ‘te streng’ of ‘te mild’ vormt dan een rechtvaardiging voor veranderingen in het strafrechtsysteem. En dan vooral: wijzigingen in de rechtspositie van verdachten en veroordeelden. Een conceptualisering van het begrip strafklimaat draagt bij aan zowel een gefundeerder wetenschappelijk onderzoeksveld als rechtsbescherming in de praktijk.

In de podcastserie ‘De stand van het onderzoek’ verwelkomen Harry Koster en Lyana Francot wetenschappers en onderzoekers. Harry en Lyana spreken met hen over de laatste stand van zaken in hun onderzoek naar de Rechtspraak in Nederland. In de gesprekken en presentaties worden fundamentele vragen en dilemma’s niet geschuwd, maar is er ook aandacht voor praktische oplossingen.