De stand van het onderzoek naar de Rechtspraak - Episodes Tagged with “Rechtswetenschap”

Episode 14: Aflevering 14: Waardenveranderingen voor de Rechtspraak

de Rechtspraak — Fri, 14 Nov 2025 10:00:00 +0100

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ bevraagt Lyana Francot haar collega-onderzoeker Sarah van Os, over haar onderzoeksproject naar de betekenis van waardenveranderingen voor de Rechtspraak. Wat zijn waarden? En welke waarden delen we in Nederland? De maatschappij verandert in een hoog tempo en dit heeft ook invloed op onze waarden. Wat betekent dit alles voor een waardegedreven instituut als de Rechtspraak? Welke mogelijke gevolgen hebben maatschappelijke waardenveranderingen voor rechters en voor rechtszaken? En hoe kan hier het beste mee om worden gegaan?

Episode 13: Aflevering 13: Werkdruk bij rechters

de Rechtspraak — Mon, 27 Oct 2025 10:30:00 +0100

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ interviewt Bart Diephuis, adviseur/onderzoeker op het gebied van economisch en data-gedreven onderzoek bij de Raad voor de rechtspraak Tineke Hagen over haar promotieonderzoek ‘werkdruk bij rechters’. Tineke Hagen heeft een achtergrond in de psychologie en doet haar onderzoek aan de Tilburg University. Zij is deskundige op het gebied van werkdruk, met de focus op empirisch onderzoek. Zij hoopt volgend jaar op dit onderwerp te promoveren.
Tineke Hagen gaat in de podcast vooral in een aantal uitkomsten van haar onderzoek en daaruit volgende aanbevelingen. Voor meer informatie over haar onderliggende model en aanpak, zie onderstaande artikelen van haar hand:

-Hagen, T., & Bogaerts, S. (2014). Work pressure and sickness absenteeism among judges. Psychiatry, Psychology and Law, 21(1), 92-111.
https://doi.org/10.1080/13218719.2013.790003 dit artikel heeft geen Open Access.

-Hagen, T., Bogaerts, S., & De Caluwé, E. (2023). Burnout, work engagement, and workaholism in a group of Dutch judges: Distinctiveness and two-year structural stability.
Psychiatry, Psychology and Law, 30(3), 334-34
https://doi.org/10.1080/13218719.2021.2013341

-Hagen, T., De Caluwé, E., & Bogaerts, S. (2023). Personality moderators of the cross- sectional relationship between job demands and both burnout and work engagement in judges: The boosting effects of conscientiousness and introversion.
International Journal of Law and Psychiatry, 89, Article 101902.
https://doi.org/10.1016/j.ijlp.2023.101902

-Hagen, T., Bogaerts, S., & De Caluwé, E. (2025). Mediation effects of job satisfaction in the relationships between job characteristics and the outcomes burnout and work engagement among Dutch judges.
Acta Psychologica, 259, Article 105401.
https://doi.org/10.1016/j.actpsy.2025.105401

Episode 11: Aflevering 11: De waarde van wantrouwen

de Rechtspraak — Thu, 03 Apr 2025 12:30:00 +0200

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ zijn Lucas Noyon, werkzaam bij het wetenschappelijk bureau van de Hoge Raad en Rogier Hartendorp, bijzonder hoogleraar maatschappelijke effectiviteit van de rechtspleging aan de universiteit Leiden en rechter bij de rechtbank Den Haag in gesprek.

Lucas Noyon is gepromoveerd op het onderwerp strafrecht en publieke opinie en in dat onderzoek heeft hij veel aandacht gehad voor het vertrouwen in met name de strafrechtspleging, maar ook in rechtspraak in brede zin. Rogier en Lucas gaan in deze podcast in op het onderwerp vertrouwen en met name wat de waarde van wantrouwen ook kan zijn. Daarbij staan een aantal vragen die zij willen beantwoorden centraal. In de eerste plaats, wat weten we nu van vertrouwen en wat weten we nog niet over vertrouwen? Vervolgens gaan zij in op de vraag hoe vertrouwen kan ontstaan. En tenslotte, de laatste vraag is, wat is nou die waarde van wantrouwen?

Episode 10: Aflevering 10: Rechtvaardigheidsopvattingen van Europese burgers

de Rechtspraak — Thu, 27 Feb 2025 10:30:00 +0100

In deze aflevering van ‘De stand van het onderzoek’ bevraagt Lyana Francot haar collega-onderzoeker Sarah van Os, over haar promotieonderzoek naar rechtvaardigheidsopvattingen van Europese burgers. In dit onderzoek is verkend of en in hoeverre er in Europa sprake is van verschillende, nationale rechtsculturen en wat dit betekent voor onder meer de harmonisatie van Europees privaatrecht.

Om hier zicht op te krijgen zijn de rechtvaardigheidsopvattingen van burgers uit zes verschillende landen empirisch getoetst. De resultaten onthullen een opvallende eensgezindheid over rechtvaardigheid onder Europese burgers en bieden daarmee geen ondersteuning voor aannames over de nationale culturele inbedding van het privaatrecht. Deze bevindingen werpen een nieuw licht op de relatie tussen recht en maatschappij en brengen belangrijke implicaties met zich mee voor wetenschappers, beleidsmakers en de rechtspraak.

Episode 9: Aflevering 9: Verkennend onderzoek naar het concept ‘strafklimaat’

de Rechtspraak — Thu, 05 Dec 2024 15:15:00 +0100

In deze podcast gaat Rosan Witmond, junior onderzoeker bij de Raad voor de rechtspraak in op haar verkennende onderzoek naar het concept ‘strafklimaat’.
In de rechtswetenschappelijke of criminologische literatuur vinden we geen standaarddefinitie van de term ‘strafklimaat’ terug. Er wordt wel veel (empirisch) onderzoek naar gedaan. De onderzoeksresultaten worden gebruikt door politici die wetswijzigingen beogen. De beoordeling van het Nederlandse strafklimaat in termen van ‘te streng’ of ‘te mild’ vormt dan een rechtvaardiging voor veranderingen in het strafrechtsysteem. En dan vooral: wijzigingen in de rechtspositie van verdachten en veroordeelden. Een conceptualisering van het begrip strafklimaat draagt bij aan zowel een gefundeerder wetenschappelijk onderzoeksveld als rechtsbescherming in de praktijk.

In de podcastserie ‘De stand van het onderzoek’ verwelkomen Harry Koster en Lyana Francot wetenschappers en onderzoekers. Harry en Lyana spreken met hen over de laatste stand van zaken in hun onderzoek naar de Rechtspraak in Nederland. In de gesprekken en presentaties worden fundamentele vragen en dilemma’s niet geschuwd, maar is er ook aandacht voor praktische oplossingen.